Canlı Çam Ağacı: Evde Bakım ve Yılbaşı Sonrası

Yılbaşı ağacını yaşatın: kesilmiş ağaç için taze kesim ve düz su, saksılı için içeride birkaç gün, yılbaşından sonra ne yapılacağı.

Canlı Çam Ağacı: Evde Bakım ve Yılbaşı SonrasıFotoğraf: Trevor Webb · CC BY 4.0
Kısa cevap

Kesilmiş ağaç, hiç kurumayan, düz suyla dolu bir altlıkta, ısıdan uzak serin bir yerde taze kalır. Canlı, köklü ağaç içeride hafta değil gün kalmalı, kök topağı nemli olmalı. Yılbaşından sonra ya dışarı dikin ya da her yıl daha büyük bir saksıya alarak büyütün.

Öne çıkanlar

  1. Önce ağacın kesilmiş mi köklü mü olduğuna karar verin; bakımları zıttır.
  2. Kesilmiş ağaca taze gövde kesimi, gövde çapının 2,5 cm'si başına yaklaşık 1 litre su alan altlık ve her gün kontrol gerekir; suya bir şey eklemeyin.
  3. Canlı ağaç ideal olarak içeride 4-5 gün kalır; kaynaklar sınırı bir hafta ile 12 gün arasında koyuyor.
  4. Köklü ağacı içeride kalmadan önce ve sonra dışarıda alıştırın; kök topağını nemli tutun, ıslatmayın.
  5. Yılbaşından sonra dışarı dikin veya her yıl daha büyük saksıya alın; kesilmiş ağacı geri dönüştürün.
Bu sayfada8
  1. Kesilmiş ağaç mı, canlı ağaç mı: hangisini yaşatıyorsunuz?
  2. Kesilmiş yılbaşı ağacı nasıl taze tutulur?
  3. Şeker, aspirin veya çamaşır suyu kesilmiş ağaca yarar mı?
  4. Canlı ağaç içeride nasıl yaşatılır?
  5. Yılbaşından sonra canlı ağaca ne yapılır?
  6. Hangi ağaç en az iğne döker?
  7. Yılbaşı ağacı evcil hayvanlar için güvenli mi?
  8. Kısa liste

Kesilmiş ağaç mı, canlı ağaç mı: hangisini yaşatıyorsunuz?

Canlı yılbaşı ağacı bakımı tek bir soruya bağlıdır: ağaç kesilmiş mi, yoksa hâlâ kökleri var mı? Kesilmiş ağaç, su içirerek taze tuttuğunuz kısa süreli bir süstür. Saksıdaki ya da kök topağı sarılı canlı ağaç ise içeride uzun süre tutmamanız gereken bir bitkidir. İkisini karıştırmak en sık yapılan hatadır; çünkü kesilmiş ağaç sıcaktan uzak, bol su ister, canlı ağaç ise bir an önce dışarı dönmek ister. Aşağıdaki kurallar ağacı aralıkta ya da yılbaşından hemen önce kursanız da geçerlidir. Rehber Penn State Extension, Royal Horticultural Society (RHS) ve Clemson Cooperative Extension kaynaklarına dayanıyor. Hediye bitkiler ve evcil hayvan güvenliği için yılbaşı hediye bitkileri ve yılbaşı bitkileri ve evcil hayvanlar rehberlerine bakın.

Kesilmiş ağaçSaksılı (container) ağaçKök topağı sarılı (B&B) ağaç
NedirDipten kesilmiş, kuru satılırGenellikle saksıdaki küçük masa ağacıKök topağı çuval bezi veya kumaşla sarılı büyük ağaç
İçeride ne kadarBakımla yaklaşık dört hafta (RHS)İdeal 4-5 gün, bir haftayı geçmesin (Penn State)Aynı; önce dışarıda alıştırın
SuAltlık her gün doluToprağı her gün kontrol edin; nemli olsun, suda durmasınİçerideyken kök topağını her gün kontrol edin
Noel'den sonraGeri dönüştürün veya parçalayınDayanıklıysa dikin, değilse saksıda tutunMutlaka dışarıya dikilmeli
Bir ağaç çiftliğinde ağ içine sarılmış, yeni kesilmiş Kafkas göknarları.
Bir ağaç çiftliğinde ağ içine sarılmış, yeni kesilmiş Kafkas göknarları.Fotoğraf: 4028mdk09 · CC BY-SA 3.0

Kesilmiş yılbaşı ağacı nasıl taze tutulur?

  1. Gerekirse gövdeyi yeniden kesin. Penn State son 12 saatte kesilmiş ağaçta yeniden kesim gerekmediğini söylüyor; aksi hâlde gövde tabanından yaklaşık 6 mm kalınlığında bir dilim, eğik veya V şeklinde değil düz kesilerek alınır. RHS tabandan yaklaşık 2,5 cm kesmeyi öneriyor.
  2. Yeterince büyük bir altlık seçin. Penn State hazne için gövde çapının her 2,5 cm'si başına yaklaşık 1 litre su ve çoğu ağaç için en az yaklaşık 4 litre öneriyor. Gövdeyi altlığa sığsın diye yontmayın.
  3. Su asla bitmesin. Su seviyesi gövde tabanının altına inmesin; özellikle ağacın en çok su içtiği ilk haftada her gün kontrol edin.
  4. Serin tutun. Şömineden, ısıtıcıdan, sıcak hava menfezinden ve doğrudan güneşten uzağa koyun. RHS sıcaklığın ve radyatörün ağacı kurutup iğne dökümüne yol açtığını ekliyor.
  5. İğneleri deneyin. Kuru ve kırılgansa ya da kolayca dökülüyorsa Penn State ağacın fazla kuruduğunu ve kaldırılması gerektiğini söylüyor.

Ağaç kurulmadan önce birkaç gün beklemek zorundaysa Penn State gövdeyi suda, serin, gölgeli ve korunaklı bir yerde, örneğin ısıtılmayan bir garajda tutmayı öneriyor.

Kuruyup atılmış, iğneleri kahverengileşmiş ve kırılganlaşmış bir ladin.
Kuruyup atılmış, iğneleri kahverengileşmiş ve kırılganlaşmış bir ladin.Fotoğraf: Sciencia58 · CC0

Şeker, aspirin veya çamaşır suyu kesilmiş ağaca yarar mı?

Hayır. En çok paylaşılmaya değer yanlış bilgi bu. Penn State yalnızca temiz su kullanılmasını, çiçek koruyucusu, ticari ağaç koruyucusu, şeker, bal, çamaşır suyu, gazlı içecek veya aspirin eklenmemesini söylüyor. Gövdeye delik açmanın, serum tipi su cihazlarının, terleme önleyici spreylerin ve su tutan jellerin de yararı olmadığını, su sıcaklığının da emilimi etkilemediğini ekliyor. Kedi veya köpek altlıktan su içerse de düz su en güvenli seçimdir.

Canlı ağaç içeride nasıl yaşatılır?

İçeride mümkün olduğunca kısa tutun. Kaynaklar farklı sınırlar veriyor; mümkünse en kısasını seçin. Penn State 4-5 günü ideal bulup bir haftayı geçmemesini, Clemson daha uzun sürenin ağacı öldürebileceği için 7-10 günü geçmemesini, RHS ise 12 günü geçmemesini ve ağaç mutsuz görünürse dışarı almayı söylüyor. Sebep şu: canlı bir iğne yapraklı kış dinlenmesini ister; sıcak oda onu uyanmaya çağırır.

  • Önce alıştırın. Penn State kök topağı sarılı ağacı içeri almadan önce 1-2 hafta garajda, kulübede veya korunaklı bir dış alanda tutmayı söylüyor. Çoğu zaman zaten içeride tutulan saksılı ağaçlar doğrudan içeri alınabilir. RHS saksılı ağacı mümkün olduğunca geç içeri almayı öneriyor.
  • Kök topağını nemli tutun, ıslatmayın. Saksı toprağı içeride hızla kurur; Penn State her gün kontrol etmeyi söylüyor. B&B ağacı suyun geçirmediği bir kapta, dibine taş koyarak tutun ki suda durmasın.
  • Serin bir yer seçin. Isı kaynaklarından ve doğrudan güneşten uzak olsun.
  • LED veya düşük ısılı ışıklar kullanın; Penn State eski akkor ampulleri önermiyor.
Dışarıda yetişen genç bir Kafkas göknarı; dikilebilecek türden bir ağaç.
Dışarıda yetişen genç bir Kafkas göknarı; dikilebilecek türden bir ağaç.Fotoğraf: 4028mdk09 · CC BY-SA 3.0

Yılbaşından sonra canlı ağaca ne yapılır?

Önce ısıtılmayan, korunaklı bir yere geri alın. Clemson dikimden önce birkaç gün orada tutmayı söylüyor; Penn State süreyi havaya göre ayarlamayı, mevsimsiz sıcaksa kısaltıp çok soğuksa uzatmayı öneriyor. Sonra iki seçeneğiniz var.

  • Dikin. Penn State çukuru toprak donmadan açmayı, kök topağından 30-60 cm daha geniş yapmayı, kök boğazı zeminle aynı hizada veya biraz üstte olacak şekilde dikmeyi, çuval bezi, tel ve ipi çıkarmayı, iyice sulayıp malçlamayı söylüyor. Clemson baharı beklemeden mümkün olan en kısa sürede dikmeyi ve bahara kadar gübrelememeyi öneriyor.
  • Saksıda tutun. RHS her yıl biraz daha büyük bir saksıya almayı, çap ve derinlik yaklaşık 45 cm olana dek sürdürmeyi söylüyor ve saksıdaki ağaçların yalnızca birkaç yıl yaşayabileceği uyarısını yapıyor.

Toprak donmuşsa Penn State ağacı ısıtılmayan bir yerde saklayıp baharda dikmeyi, ya da rüzgârdan korunaklı bir dış alanda kök topağını malçlayarak beklemeyi öneriyor. Türkiye'de bu önemli: Ege ve Akdeniz kıyı bahçelerinde toprak nadiren sert donar, İç ve Doğu Anadolu'da ocakta toprak taş gibi olabilir; bu yüzden dikim çukurunu erken hazırlayın ya da saksıda büyütmeyi planlayın. Güney yarım kürede yılbaşı yaza denk gelir; aynı ilkeler (kısa iç mekân süresi, serin oda) geçerlidir, ancak yerel zamanlama için kaynak bulunamadı; en yakın fidancıya danışın.

Hangi ağaç en az iğne döker?

RHS Kafkas göknarı (Abies nordmanniana) için koyu yeşil ve çok yavaş döken, Kore ladini (Abies koreana) için iğnelerini çok iyi tutan, Fraser ladini (Abies fraseri) için de iyi tutan ve çam kokulu diyor. Norveç ladini (Picea abies) güzel kokar ama iğnelerini hızla döker; mavi ladin (Picea pungens) daha iyi tutar ama dikenlidir. Yıl boyu saksıda tutmak için RHS ayrıca ev bitkisi olarak yetiştirilen Norfolk çamını (Araucaria heterophylla) anıyor. Daha fazla kış iğne yapraklısı için kışın yeşil kalan bitkiler rehberine bakın.

Yılbaşı ağacı evcil hayvanlar için güvenli mi?

ASPCA, herhangi bir bitki parçasını yemenin köpek ve kedilerde kusmaya ve mide bozukluğuna yol açabileceğini söylüyor; hayvanınız ağacın bir parçasını yerse veterinerinizi ya da ASPCA Hayvan Zehir Kontrol Merkezi'ni (+1 888 426 4435) aramanızı öneriyor. ASPCA'nın yılbaşı ağacı sayfası bu rehber için açılamadı; belirli bir tür için ona güvenmeden önce kendiniz kontrol edin. Dökülen iğneleri süpürün, altlıkta yalnızca temiz su kullanın, ışık ve kabloları ulaşılamayacak yere bağlayın. Bir çocuk iğne veya süs yutarsa Türkiye'de UZEM'i (Ulusal Zehir Danışma Merkezi) 114'ten arayın.

Kısa liste

  • Kesilmiş ağaç: taze kesim, büyük altlık, düz su, her gün kontrol, ısıdan uzak.
  • Canlı ağaç: dışarıda alıştırma, içeride hafta değil gün, nemli kök topağı, LED ışık.
  • Yılbaşından sonra: kesilmiş ağacı parçalayın veya geri dönüştürün; canlı ağacı dışarıda alışınca dikin.

Etiketi kaybolmuş saksılı bir iğne yapraklıyı Flori fotoğraftan tanıyıp bakım profilini gösterebilir. Kışın yeşil kalan başka bitkiler için kışın balkonda yaşayan bitkiler rehberine göz atın.

Sık sorulan sorular

Canlı yılbaşı ağacı içeride ne kadar kalabilir?

Olabildiğince kısa. Penn State 4-5 günü ideal bulup bir haftayı geçmemesini, Clemson 7-10 günü, RHS ise 12 güne kadar diyor. Daha uzun kalırsa ağaç ölebilir.

Ağacın suyuna şeker veya aspirin katmalı mıyım?

Hayır. Penn State yalnızca temiz su kullanılmasını söylüyor. Koruyucular, şeker, çamaşır suyu, aspirin ve su tutan jeller kesilmiş ağaca yarar sağlamaz.

Kesilmiş yılbaşı ağacı ne kadar su ister?

Penn State altlığın gövde çapının her 2,5 cm'si için yaklaşık 1 litre, çoğu ağaç için en az yaklaşık 4 litre su almasını öneriyor. Özellikle ilk hafta her gün kontrol edin.

Saksılı yılbaşı ağacı yılbaşından sonra ne yapılır?

Isıtılmayan, korunaklı bir yerde birkaç gün bekletin, dayanıklıysa dışarı dikin. Toprak donmuşsa korunaklı yerde bekletip baharda dikin ya da daha büyük saksıya alın.

Kaynaklar

Flori editör ekibi

Flori ekibi tarafından yazıldı ve doğrulandı. Her rehber RHS, üniversite yayım servisleri ve ASPCA gibi bahçecilik kaynaklarına dayanır; tavsiyeler değiştikçe güncellenir. Rehberleri nasıl yazıyoruz

Genel bitki bakım bilgisidir. Her bitki farklıdır; değerli bir bitkide ya da hızla yayılan bir sorunda yerel bir fidanlığa veya bitki uzmanına danış.